Oudermishandeling
Oudermishandeling betekent dat een inwonend kind tegenover één of beide ouders regelmatig aanvalt of bedreigt met geweld. De mishandelde ouder kan natuurlijk ook een stief- of een pleegouder zijn.
Facebook Twitter GooglePlus LinkedIn
 
verwijder uit Mijn kennisplein
Voeg toe aan Mijn kennisplein
familiaal geweld

​​Vijf soorten van oudermishandeling

  • Fysieke mishandeling: krabben, duwen, schoppen, slaan, maar ook het gebruik van wapens.

  • Psychologische mishandeling:

    • Emotionele chantage: het gaat hier over een gezagsconflict, het gezag van de ouder(s) wordt in twijfel getrokken. Het kind wil zijn zin krijgen. Voorbeelden zijn: dreigen met fysiek geweld of zelfdestructie, ruw taalgebruik of beledigingen.

    • Emotionele mishandeling: de ouders worden gekwetst, beledigd en vernederd zonder dat er sprake is van een machtsstrijd. 

  • Financiële mishandeling: het stelen van geld of voorwerpen, of een voorschot op de erfenis vragen/eisen.

  • Verbale mishandeling: schreeuwen, roepen, uitdagen, expliciete kritiek uiten op de opvoeding.

Trends en cijfers

prof. Ponjaert-Kristoffersen en dhr. Baert schatten het aantal getroffen gezinnen op 1 op 10. 

Internationaal onderzoek toont aan dat in 1 gezin op de 10 oudermishandeling voorkomt. Deze cijfers zouden ook voor Vlaanderen gelden. De moeder is vaker het slachtoffer dan de vader. 70% van de daders zijn jongens.

Er doet zich een stijgende trend voor. Enerzijds heeft dit te maken met een grotere bewustwording van het probleem en daarmee samenhangend een betere registratie. Anderzijds zijn er meer éénouder- en nieuw samengestelde gezinnen. 

In nieuw samengestelde gezinnen ontbreken de traditionele en langdurige familiale relaties die vaak een buffer zijn voor familiaal geweld. Stiefkinderen komen in een gezin terecht waar ze zelf niet altijd voor gekozen hebben. Daarnaast kunnen ze de stiefouder de scheiding van hun ouders verwijten.

Baert ziet oudermishandeling als onderdeel van een niet-functionerend gezinssyteem.  Heel vaak gaat het om negatieve communicatie- en gedragspatronen binnen het gezin, die leiden tot de verstoorde relaties Evenveel vrouwen als mannen zijn er schuldig aan, en het komt in alle lagen van de bevolking voor, ook in ogenschijnlijk 'perfecte' gezinnen.

Mogelijke gevolgen voor slachtoffers

  • Lichamelijke gevolgen: schrammen, breuken, wonden.

  • Psychische gevolgen: depressie, angsten, psychosomatische klachten, negatief zelfbeeld, schuld- en schaamtegevoelens, slaapstoornissen, verslavingsproblematiek.

  • Sociale gevolgen: isolement omdat het probleem onbespreekbaar is, angst om zelf met de vinger  gewezen te worden, geschonden vertrouwen.

Mogelijke gevolgen voor plegers

  • Schuld- en schaamtegevoelens: omdat er nog steeds een groot taboe heerst rond oudermishandeling, is het probleem ook moeilijk bespreekbaar en krijgen ze niet de kans hun gevoelens te verwerken.

  • Het risico bestaat dat de jongere het geweld gaat verder zetten of herhalen in latere relaties.

  • De jongere krijgt niet de kans om hun identiteit tot volle ontwikkeling te laten komen.

Meer weten?

In 2016 verscheen bij Garant het boekje 'mijn kind mishandelt me' van Karl Baert.
In 2014 verscheen het onderzoek 'Huiselijk geweld door kinderen en jongeren tegen hun ouders. Verkennend Onderzoek' van TNO/Movisie.

 

 

Thema's

Alle thema's