Onlinehulpverlening

We brengen met zijn allen steeds meer tijd door online. Recent onderzoek naar mediabezit en mediagebruik bij jongeren toont aan dat 94% van de Vlaamse jongeren tussen 12 en 18 jaar thuis toegang hebben tot het internet.

Gemiddeld besteden jongeren iets meer dan 2 uur per dag aan surfen op het internet, e-mailen en chatten. 87% van de tieners hebben minstens één account op één of meerdere sociale netwerk. Kortom, online zijn is vanzelfsprekend. Voor hulpzoekenden vandaag en in de toekomst wordt het net zo vanzelfsprekend dat zij via het internet terecht kunnen bij welzijns- of gezondheidsinstanties.

Mensen doen steeds vaker online beroep op de hulp- en dienstverlening

Jongeren maken duidelijk steeds vaker gebruik van het huidige onlinehulpverleningsaanbod om een hulpvraag te stellen. In 2009 registreerden de CAW’s 2360 aanmeldingen via chat en 5581 via e-mail (tegenover. 1915 en 4657 in 2008). In 2010 werd 65% van de gesprekken met de Kinder- en Jongerentelefoon beantwoord via e mail, chat en forum. Maar niet alleen jongeren zoeken via het internet hun weg naar de hulpverlening. Dat blijkt uit de cijfers van Tele-Onthaal: 31,5% van de gebruikers van de Tele-Onthaal chatdienst is tussen 25 en 39 jaar en zo’n 18% is ouder dan 39. Dat jongeren én volwassenen  met hulpvragen daarbij beroep kunnen doen op een toegankelijke en kwalitatief hoogstaand aanbod is van essentieel belang.

Kwaliteitsvolle onlinehulpverlening is niet vanzelfsprekend.

ICT-toepassingen maken dan misschien wel integraal deel uit van het dagelijks leven, in de hulpverlening zijn ze nog steeds vrij nieuw. Onlinehulpverlening biedt vele mogelijkheden, maar brengt ook ieuwe uitdagingen met zich mee. De  interesse van de welzijns- en zorgsector voor de mogelijkheden en voordelen van ICT toepassingen groeit sterk. Dit resulteert in een veelheid van ICT projecten en initiatieven met verschillende doelstellingen en doelgroepen. Deze ontstaan vaak naast elkaar, zonder dat men weet heeft van elkaars projecten. Zonder voorkennis of medeweten van gelijkaardige initiatieven en de resultaten daarvan verloopt de ontwikkeling van’ best practices’ traag en ongestructureerd. Er is behoefte aan goede informatie, know-how, uitwisseling van inspirerende praktijken, en ondersteuning bij het uitbouwen van een kwaliteitsvol onlineaanbod. Verschillende aanbieders besteden aandacht aan de specifieke kwaliteitseisen. Binnen OHUP werden kwaliteitscriteria afgesproken. Samen met het netwerk van aanbieders ontwikkelde de Arteveldehogeschool het methodisch kader “Chatlas”. En het Steunpunt Algemeen Welzijnswerk ontwikkelde methodieken en vormingsmodules. De publicatie van een Handboek Onlinehulpverlening (‘niet alle smileys lachen’) is gepland. 

Kansen voor kwetsbare en moeilijk te bereiken groepen

We geloven sterk dat nieuwe technologieën kunnen bijdragen tot een betere en toegankelijkere hulp- en dienstverlening, ook voor kwetsbare en moeilijk te bereiken doelgroepen. Een toegankelijk en kwaliteitsvol aanbod is immers essentieel in de strijd tegen uitsluiting. Het netwerk zal sterk inzetten op het exploreren van de mogelijkheden die ICT bieden voor groepen zoals jonge gamers, mannelijke sekswerkers, toepassingen in verslavingszorg, geestelijke gezondheidszorg en bij aids-en soa preventie.  

Ondersteuning, uitwisseling en kennisopbouw zijn nodig

In 2006 verenigden vier pionierende Vlaamse organisaties zich in OHUP, het OnlineHulp UitwisselingsPlatform, een initiatief voor uitwisseling over het thema onlinehulpverlening. Bij de start van OHUP lag de klemtoon op de uitwisseling van ervaring m.b.t. chathulpverlening (een 1-op-1 chatgesprek tussen een hulpvrager en een hulpverlener). Er was een grote nood aan methodiekontwikkeling voor deze nieuwe hulpverleningsvorm.

In 2007 kon Tele-Onthaal, samen met de Arteveldehogeschool en OHUP de krachten bundelen en werd het eerste Vlaamse wetenschappelijk onderzoek naar onlinehulpverlening in het eerstelijnswelzijnswerk een feit. Dankzij dit onderzoek kreeg de onlinehulpverlening een enorme boost. De afgelopen 2 jaar zagen we dan ook een ware explosie in de aanbodzijde. Maar ook de opleidingen en de onderzoekswereld werden gestimuleerd om hier iets mee te doen.

OHUP is sindsdien sterk gegroeid. Niet alleen in ledenaantal (van 8 naar 11), maar ook in het aantal thema’s dat aan bod komt.  Een gevolg hiervan is dat OHUP in haar huidige structuur niet meer tegemoet kan komen aan al deze diverse en hooggespannen verwachtingen. OHUP heeft haar grenzen bereikt en moet op zoek naar een nieuwe samenwerkingsvorm.  In 2011 zullen er meer thematische werkgroepen samenkomen, maar kijken we ook uit naar de ontwikkeling van het expertisenetwerk.

Gedurende 2009-2010 liep op het Steunpunt Algemeen Welzijnswerk het project ‘ondersteuning van onlinehulpverlening’.  Dit project is echter afgelopen per 31 oktober 2010.  Nu is het aan de werkvloer om met de gemaakte tools aan de slag te gaan.  Om blijvend van elkaar te leren is dit expertisenetwerk gecreëerd.

Voor wie?

Het expertisenetwerk richt zich in de eerste plaats tot het werkveld van het sociaal werk of de brede welzijnssector: algemeen welzijnswerk, jeugdzorg, gehandicaptenzorg, OCMW’s, CLB’s,… voor zover ze een rechtstreeks toegankelijke hulp- en dienstverlening verzorgen.

Tegelijk creëert het expertisenetwerk ‘vensters’ naar 4 andere domeinen:

  • Het werkveld van het sociaal-cultureel werk en de algemene preventie: jeugdwerk, sociaal-culturele organisaties, gezondheidspromotie,…

  • Initiatieven die de betekenis van nieuwe media ondersteunen in sociale netwerken, residentiële voorzieningen en initiatieven die werken aan het verkleinen van de digitale kloof.

  • Het e-health platform van de federale overheid in de gezondheidszorg.

  • Initiatieven op het vlak van online-therapie in de geestelijke gezondheidszorg. 

​Wat?

Met het Expertisenetwerk Onlinehulp Vlaanderen willen we intersectorale samenwerkingsverbanden stimuleren en uitwisseling mogelijk maken, kennis opbouwen, innovatie stimuleren en de kwaliteit van het onlinehulp- en dienstverleningsaanbod verbeteren. De kern van het expertisenetwerk is een breed toegankelijke website en een community waarop verschillende groepen hun expertise kunnen uitwisselen. 

Onze doelstellingen zijn: 

  • Inspireren en bevorderen van onlinehulppraktijk en -organisatieontwikkeling.

  • Kennisopbouw, kennisvergaring en kennisuitwisseling omtrent onlinehulp.

  • Stimuleren van methodiekontwikkeling en de ontwikkeling van zorgtrajecten omtrent onlinehulp.

  • Bevorderen van kwaliteit van onlinehulpverlening.

  • Inspireren en afstemmen van onderzoek omtrent onlinehulpverlening.

  • Stimuleren van de ontwikkeling van aangepaste software en tools voor onlinehulpverlening.

  • Voorkomen dat het wiel heruitgevonden wordt.

  • Innovatie in onlinehulp mogelijk maken.

  • Stimuleren van dialoog over onlinehulpverlening tussen praktijk, onderzoek, organisatiebeleid, ontwikkelaars en  overheden.

  • Bevorderen van samenwerking/afstemming omtrent onlinehulp tussen organisaties en sectoren.

De uitnodiging om aan dit expertisenetwerk te participeren is gericht aan praktijkwerkers, beleidsverantwoordelijken, onderzoekers, docenten, studenten, stagiairs.

LinkedIn Twitter Facebook GooglePlus
Itte Van Hecke & Daniëlla Provost
Steunpunt Algemeen Welzijnswerk
03 340 49 27

 

Partners kennisplein.be

Sen Logo saw Logo SJH logo Mentalis Logo

Gerealiseerd met de steun van de Vlaamse Overheid

vlaanderen Logo

Like ons op

Facebook Logo